مقدمه: افزايش فشارخون، هيپراوريسمي و سميت كليوي از عوارض شايع درمان با سيكلوسپورين در بيماران دريافت‌كننده كليه پيوندي است. نتايج مطالعات گذشته نشان مي‌دهد كه داروهاي مسدودكننده كانال كلسيمي مي‌توانند در كاهش دوز سيكلوسپورين مصرفي مؤثر باشند. هدف از اين مطالعه ارزيابي و مقايسه اثرات آملوديپين و ديلتيازم بر تعديل دوز سيكلوسپورين با توجه به غلظت صبحگاهي (C<sub>0</sub>) و ساعت دوم (C<sub>2</sub>) در بيماران دريافت‌كننده كليه پيوندي تحت درمان با سيكلوسپورين بود.
روش: اين مطالعه مداخله‌اي تصادفي شده با كورسازي مشاهده‌كننده، بر روي 120 بيمار دريافت‌كننده كليه پيوندي تحت درمان با سيكلوسپورين در بخش پيوند كليه بيمارستان افضلي‌پور انجام شد. بيماران در يك گروه به‌مدت 3 ماه آملوديپين (mg/day 5-10) و در گروه ديگر ديلتيازم (mg/day 90-180) دريافت كرده و سپس نتايج با گروه شاهد كه داروي مسدودكننده كانال كلسيمي مصرف نمي‌‌كردند مقايسه شد. داده‌ها با آزمون‌هاي ANOVA، Post Hoc و Correlation تجزيه و تحليل شد.
يافته‌ها: ديلتيازم به‌طور معني‌داري دوز مورد نياز سيكلوسپورين را به ميزان 20% يعني از mg/dl 162.03± 40.6 به mg/dl 128.5± 25.5 كاهش داد
(000/0=P). آملوديپين نيز دوز مورد نياز را به mg/dl 140.5± 22.3 كاهش داد (13%) كه از نظر آماري معني‌دار بود (008/0=P). غلظت صبحگاهي سيلكوسپورين در بيماراني كه آملوديپين مصرف مي‌‌كردند به‌طور معني‌داري بيشتر از گروه شاهد بود (019/0=P). ديلتيازم همچنين منجر به كاهش معني‌دار سطح كلسترول شد (027/0=P) اما ساير پارامترهاي مورد بررسي تفاوت معني‌داري بين گروه‌هاي آملوديپين يا ديلتيازم در مقايسه با گروه شاهد نداشت.
نتيجه‌گيري: ديلتيازم و آملوديپين در تجويز توأم با سيكلوسپورين به‌خوبي تحمل شده, عارضه سوئي بر عملكرد عضو پيوندي نداشته و ضربان قلب يا فشارخون را تحت تأثير قرار نمي‌دهند. بنابراين از اين دو داروي مسدودكننده كانال كلسيمي مي‌توان به‌منظور كاهش دوز مورد نياز تجويزي سيكلوسپورين، در بالين استفاده كرد.
كلمات كليدي: سيكلوسپورين، ديلتيازم، آملوديپين، پيوند كليه